11. Sınıf Coğrafya 1. Dönem 2. Yazılı Soruları (Online Test - Test 1/6)
Bu **11. Sınıf Coğrafya** testi, **Biyoçeşitlilik** ve **Ekosistem** konularını kapsamaktadır. **Online coğrafya testi** çözerek sınav öncesi bilginizi pekiştirin!
Soru 1:
Aşağıdakilerden hangisi, yeryüzündeki **biyoçeşitliliği** etkileyen **biyolojik faktörler** arasında yer almaz?
- İnsan faaliyetleri
- Diğer canlıların birbirini etkilemesi (Rekabet, simbiyoz)
- Yeryüzü şekillerinin çeşitliliği (Morfolojik faktör)
- Canlıların göç yolları
- Adaptasyon (Uyum) süreçleri
Cevabı Göster
**Doğru Cevap: C**
Açıklama: Yeryüzü şekillerinin çeşitliliği (**Morfolojik faktör**), fiziki coğrafya faktörleri arasında yer alır. Biyolojik faktörler doğrudan canlılarla ve onların etkileşimleriyle ilgilidir.
Soru 2:
Bir ekosistemde enerjinin temel kaynağı olan ve besin zincirinin ilk basamağını oluşturan canlı grubu aşağıdakilerden hangisidir?
- Tüketiciler (Heterotroflar)
- Ayrıştırıcılar (Saprofitler)
- İkincil tüketiciler (Etçiller)
- Üreticiler (Ototroflar)
- Hem etçil hem otçullar (Omnivorlar)
Cevabı Göster
**Doğru Cevap: D**
Açıklama: Üreticiler (Ototroflar), güneş enerjisini (fotosentez) veya kimyasal enerjiyi (kemosentez) kullanarak kendi besinlerini üreten ve ekosisteme enerji sağlayan ilk basamak canlılardır.
Soru 3:
Aşağıdakilerden hangisi, ekosistemlerin temel özelliklerinden biri olan **madde döngülerinin** gerçekleşmesini sağlayan süreçlerden biri değildir?
- Fotosentez
- Solunum
- Ayrışma (Çürüme)
- Volkanik patlamalar
- Yeraltı sularının hareketi
Cevabı Göster
**Doğru Cevap: D**
Açıklama: Volkanik patlamalar atmosferdeki gazların oranını değiştirebilir ancak madde döngülerinin (karbon, su, azot) temel işleyiş süreçlerinden (biyolojik, kimyasal ve fiziksel döngü basamakları) biri değildir.
Soru 4:
Aşağıdaki bölgelerin hangisinde **biyoçeşitliliğin** diğerlerine göre **daha az** olması beklenir?
- Ekvatoral yağmur ormanları
- Kutup bölgeleri
- Güneydoğu Asya muson bölgeleri
- Akdeniz iklim bölgeleri
- Savan bölgeleri
Cevabı Göster
**Doğru Cevap: B**
Açıklama: Kutup bölgelerinde düşük sıcaklık, sürekli donmuş toprak (permafrost) ve sınırlı güneşlenme nedeniyle yaşam koşulları çok zordur, bu da biyoçeşitliliği en aza indirir. Biyoçeşitlilik Ekvator'dan Kutuplara doğru azalır.
Soru 5:
Atmosferdeki **karbon döngüsünü** hızlandıran ve küresel ısınmaya neden olan temel insan faaliyeti aşağıdakilerden hangisidir?
- Tarımsal sulama yöntemleri
- Rüzgâr enerjisi santrallerinin kurulması
- Fosil yakıtların (kömür, petrol, doğalgaz) yakılması
- Deniz akıntılarının yönünü değiştiren projeler
- Ormanlarda doğal olarak gerçekleşen solunum olayı
Cevabı Göster
**Doğru Cevap: C**
Açıklama: Fosil yakıtların yakılması, milyonlarca yıldır toprak altında depolanmış olan karbonu ($\text{CO}_2$ olarak) hızla atmosfere salar, bu da atmosferdeki karbon döngüsünü hızlandırır ve sera etkisini artırarak küresel ısınmaya yol açar.
Soru 6:
Aşağıdakilerden hangisi, **ekosistemlerin bozulmasına** yol açan temel nedenlerden biri olarak gösterilemez?
- Hızlı nüfus artışı ve kentleşme
- Doğal yaşam alanlarının parçalanması (Habitat kaybı)
- Yenilenebilir enerji kaynaklarına yönelim
- Asit yağmurları ve kimyasal kirlilik
- İstilacı (yabancı) türlerin ekosisteme girmesi
Cevabı Göster
**Doğru Cevap: C**
Açıklama: Yenilenebilir enerji kaynaklarına (rüzgar, güneş vb.) yönelim, fosil yakıt kullanımını azaltarak çevre kirliliğini ve iklim değişikliğini yavaşlatır, dolayısıyla ekosistem bozulmasını **azaltır**.
Soru 7:
**Azot döngüsünde**, atmosferdeki serbest azotun ($N_2$) bitkilerin kullanabileceği forma (nitrat, nitrit) dönüştürülmesini sağlayan temel biyolojik süreç ve canlı grubu nedir?
- Solunum - Ayrıştırıcılar
- Fotosentez - Üreticiler
- Evaporasyon - Bitkiler
- Fiksasyon (Bağlama) - Bakteriler (Özellikle Rhizobium)
- Tüketim - Otçullar
Cevabı Göster
**Doğru Cevap: D**
Açıklama: Atmosferdeki serbest azotun bitkiler tarafından doğrudan kullanılamaz. Bu azot, toprakta yaşayan **Azot Bağlayıcı Bakteriler** (fiksasyon) sayesinde amonyum, nitrit ve nitrat gibi bileşiklere dönüştürülerek bitkilerin alabileceği forma getirilir.
Soru 8:
Enerji akışının ve madde döngülerinin gerçekleştiği, belirli bir alandaki canlı ve cansız unsurların (biyotik ve abiyotik) oluşturduğu sisteme ne ad verilir?
- Biyosfer
- Atmosfer
- Ekosistem
- Biyom
- Litosfer
Cevabı Göster
**Doğru Cevap: C**
Açıklama: Ekosistem, belirli bir alandaki canlıların (biyotik) ve cansız çevrenin (abiyotik) karşılıklı etkileşimiyle oluşan bütünsel sistemdir.
Soru 9:
Ekvatoral yağmur ormanlarının, yüksek biyoçeşitliliğe sahip olmasının temel nedenleri arasında aşağıdakilerden hangisi **bulunmaz**?
- Yıl boyunca yüksek sıcaklık olması.
- Yıl boyunca bol miktarda yağış alması.
- Ayrıştırıcı faaliyetlerinin çok hızlı olması.
- Topraklarının mineral ve humus bakımından çok zengin olması.
- Güneşlenme süresinin uzun olması.
Cevabı Göster
**Doğru Cevap: D**
Açıklama: Yağmur ormanlarında ayrışma çok hızlı olduğu için mineraller hızla bitkiler tarafından emilir. Bu nedenle, toprak yüzeyi (A horizonu) mineral ve humus bakımından fakirdir, zenginlik ormanın üst katmanlarındadır.
Soru 10:
**Sucul Ekosistemler** (denizler, göller vb.) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
- Enerji akışının temel kaynağı Güneş'tir.
- Denizlerde derinlik arttıkça biyoçeşitlilik azalır.
- Fotosentez, ışığın ulaştığı üst katmanlarda (fotik bölge) gerçekleşir.
- Akarsular, genellikle göl ve denizlere göre daha zengin biyoçeşitliliğe sahiptir.
- Tatlı su ve tuzlu su ekosistemleri farklı canlı türlerini barındırır.
Cevabı Göster
**Doğru Cevap: D**
Açıklama: Akarsular, sürekli hareket eden yapıları, oksijen seviyesindeki değişkenlik ve besin taşıma/götürme özellikleri nedeniyle genellikle durgun sulara (göller) ve denizlere göre **daha az** biyoçeşitliliğe sahiptir.
Bu test, **11. Sınıf Biyoçeşitlilik** ve **Ekosistem** konularını pekiştirmek için idealdir. Diğer testlerimizi çözerek **Coğrafya Sınavı** başarınızı artırın!